Hoe weet je of spel 'werkt'?

Spel werkt niet omdat het lang duurt

Maar omdat je leert kijken naar de signalen van je kind

Vaak zie ik ouders onrustig worden om dat het spel niet rustig genoeg was, het kleintje niet 'mooi' aan het spelen was of nog ergers, zichzelf in twijfel trekken of de 'aanpak' wel juist was.

 

Lieve schat, die vragen vertrekken allemaal vanuit een verkeerd uitgangspunt. Spel is geen test. Of een spel/ activiteit 'succesvol' was zit niet in hoe lang het duurt, hoe mooi een kleintje speelt of hoe knap het eindresultaat is. Het feit dat een activiteit of speel 'goed' was als je het graag zo wil noemen, zit hem in de signalen van je kindje leren lezen en daarop in te spelen. 

Spel ziet er niet bij elk kind hetzelfde uit

Waar sommige kindjes dadelijk gaan doen, proberen, bewegen en luidop gaan ontdekken, gaan andere kindjes liever eerst kijken en nadenken, zonder ook maar iets vast te nemen of te doen. En waar jij vaak denkt dat bij die laatste het spel 'mislukt' is, is net het tegendeel waar. Een kindje dat kijkt, vertraagt of herhaalt is volop aan het verwerken. Beide zijn aan het ontdekken, beide zijn spelend aan het leren. Een spel of activiteit hoeft niet groots of actief te zijn, om waardevol of 'gelukt' te zijn.

 

Observeer je kindje tijdens spel en leer wat die signalen je kunnen vertellen:

 

- Traag bewegen of herhalen

Wanneer een kindje traag speelt of steeds opnieuw en opnieuw dezelfde handeling gaat herhalen,
is dat vaak een teken van verdieping of regulatie. Hun zenuwstelsel gaat hierdoor ontprikkelen. Dat is dus geen twijfel of het spel wel 'goed' is, dat is volle focus en concentratie.

 

- Kijken zonder meteen te spelen

Een kindje dat eerst observeert, is volop informatie aan het verzamelen. Die kleine radartjes in dat hoofdje zijn aan hoge snelheid aan het 'leren'. Dat is denken, zonder woorden of actie.

- Sneller of groter spelen

Wanneer het tempo plots de lucht ingaat of het er minder fijn met het materiaal gespeeld word is het vaak het grootste signaal dat het spel of de activiteit zijn effect gehad heeft. Bij de ene is dat snel en de andere kan er wat langer tijd overheen gaan.  Waar jij dan vaak gaat denken dat de activiteit helemaal fout loopt, is dit eigenlijk een heel mooi teken van je kleintje om te zeggen dat het tijd is om af te ronden. Dat helpt om spel 'positief' te houden. Hier kan jij als ouder dan perfect observeren of dit soort activiteit is voor jou kleintje was of er ook al was het kort dingen ontdekt zijn of dat je kindje er met volle focus helemaal inzat. Neem die info meer naar volgende speelmomentjes. Het is zo waardevol! 

- Weglopen of iets anders willen doen

Ook dit is geen mislukking, dit is een duidelijke boodschap dat het genoeg was voor nu. Spel of een actviteit hoeft niet “afgemaakt” te worden om waardevol te zijn.

- En wat met rommel?

Spel is nu eenmaal niet altijd netjes. En lieve schat, dat hoort er nu eenmaal bij.

Maar in tegenstelling tot wat we soms denken zijn grenzen net geen spelbrekers. Ze geven spel net dat herkenbaar en veilig gevoel waardoor ontdekken en spelen leren mogelijk wordt. 

Je kan als ouder bepalen waar er gespeeld wordt, hoeveel materiaal er ligt en wat oké is binnen jullie gezin en huishouden. Een tafel, een bak of een doek op de grond waar enkel daar of daarin gespeeld wordt zijn geen beperkingen. Het zijn herkenbare grenzen, die zorgen voor rust. Rust voor je kindje én voor jou!

- Verwacht geen perfect resultaat van de eerste keer

Als spelen, met grenzen nieuw is voor jou en je kindje, gaat die de eerste keren niet verlopen zoals jij dat hoopt.  En dat is normaal. Want je kindje moet leren waar zijn speelplekje is, hoe hij met de materialen moet omgaan en wanneer het stopt. Die dingen vragen tijd, herhaling en vooral consequent zijn. En vooral dat laatste is voor vele ouders nogal moeilijk, want je kindje zal zeuren, je kindje zal huilen en je kindje zal boos worden. Maar gezonde grenzen stellen en consequent zijn, staat niet gelijk aan streng zijn. Het staat gelijk aan herkenbaarheid en veiligheid bieden. Het staat gelijk aan voorspelbaarheid en voorspelbaarheid geeft rust.

Waarom is leren kijken nu zo belangrijk?

Wanneer je leert kijken naar signalen, haal je prestatiedruk weg, groeit jullie vertrouwen, wordt spel rustiger en wordt stoppen makkelijker. Spel moet iet 'gered' worden of 'langer' te duren. Door te leren kijken naar de signalen leer je je kindje beter kennen en in te spelen op de noden van je kindje. Wat vindt hij leuk en waar kan wat meer uitdaging gegeven worden. Je moet alleen echt zien wat er gebeurd. 

Spel is dan ook geen taak of een 'moetje' om extra rust te creeëren. Spel is een communicatiemiddel. Kindjes vertellen ons via spel wanneer iets fijn is, wanneer ze genoeg hebben of wanneer ze rust nodig hebben. En als jij leert kijken en luisteren naar die signalen, ga je zelf minder twijfelen en een zelfzekere jij maakt speelmomentjes rustig, voor iedereen.

 

🤍 Geen perfecte ouder, wel betrokken.

 

 

PS. In Winter wonderland themabundel staat dit leren kijken centraal. Bij elke activiteit variatie's in moeilijkheid en een korte oudertip die je helpt om signalen te herkennen en spel op het juiste moment helpt afronden. Zodat spelen weer gaat staan voor rustmomentjes en verbinding! 

Reactie plaatsen

Reacties

Er zijn geen reacties geplaatst.